مروری بر تاریخ آموزش معماری داخلی در ایران؛ تغییرات برنامه آموزشی در دوره تکوین

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

مربی گروه معماری داخلی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر، استان تهران، شهر تهران

چکیده

برای تاریخ هر چیز دو وضعیت را می‌توان متصور شد. اول تاریخ به معنی خود گذشته است و دوم تاریخی که مورخ می‌نویسد. سابقۀ آموزش رشته معماری داخلی در ایران از تاریخ در معنای نوشته شده آن محروم است، اما نمی‌توان آن را نابوده گرفت و به امر آموزش سرگرم ماند. بررسی تاریخ آموزش جنبه‌های متفاوتی دارد و شامل دوره‌های زمانی مختلفی می‌شود. مادامی‌که سیر کلی روشن نباشد، تعیین جنبه‌ها و دوره‌های زمانی ناممکن است. در این مقاله تلاش شده است با واکاوی اسناد، به دور از هرگونه نگاه انتقادی و تحلیلی روایت تاریخی منسجمی از آموزش معماری داخلی در ایران بیان و دوره‌های زمانی مختلف آن مشخص گردد. پس از بازیابی سابقه، برنامۀ آموزشی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین ارکان آموزش در دوره تکوین بررسی شده است. منابع پژوهش ترکیبی از اسناد نوشتاری و شفاهی است. با توجه به آنکه اسناد نوشتاری محدود و پراکنده است و تصویر روشنی از گذشته به دست نمی‌دهد. بازیابی اطلاعات با محوریت اسناد شفاهی میسر بوده و از فنون تاریخ شفاهی بهره گرفته شده است. پس از مرور و جمع‌بندی اسناد مشخص می‌شود که براساس معیار استمرار در آموزش، آموزش معماری داخلی در ایران را می‌توان به دو دوره تکوین و تجدید تقسیم کرد. دوره تکوین خود شامل دو بخش ثبات و بحران می‌شود. برنامه آموزشی در هر یک از دوره‌ها تغییراتی دارد. بیشترین تغییر در زمینۀ درس‌های عمومی دوره کارشناسی صورت گرفته است.

کلیدواژه‌ها


-  ‏‫آدلر، فیلیپ (۱۳۷۹). چرا مطالعه تاریخ ارزشمند است؟ (ترجمۀ ‌جمشید نوروزی).رشد آموزش تاریخ،4(2)، 30-31.
-  ‫اسماعیل‌لو، نعمت. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دانشگاه هنر، دانشکده هنرهای کاربردی: ۱۳شهریور ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  اصفهانی، مهدی. «گردآوری اسناد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دانشگاه هنر، دانشکده هنرهای کاربردی: ۲۰شهریور ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  اعتمادزاده، عباس. «گردآوری اسناد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دانشگاه هنر، دانشکده هنرهای کاربردی: ۲۱شهریور ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  ‫ایزدپناه، برزو (۱۳۸۹). بازگشایی رشته معماری داخلی در دانشگاه‌های کشور. گاهنامه جامعه مهندسان معماری داخلی ایران، 4.
-  ———. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دانشگاه هنر، دانشکده هنرهای کاربردی: ۱۲شهریور ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  ‫ایمانی، نادیه. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دانشگاه هنر، دانشکده هنرهای کاربردی: ۲۳بهمن ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  ‫سپهری، فریبا. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دفتر کار خانم مهندس سپهری: ۲۸بهمن ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  طاری، رضا میرمحمد علی. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دانشگاه هنر، دانشکده هنرهای کاربردی: ۳مهر ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  ‫قیومی بیدهندی، مهرداد (۱۳۹۶). مقدمه کتاب تاریخ آموزش طراحی معماری در دانشگاه شهید بهشتی (مؤلف: یحیی سپهری). تهران: روزنه.
-  کاتب، فاطمه. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دفتر کار خانم دکتر کاتب: ۵مهر ۱۳۹۶. مجری طرح پژوهشی.
-  کسرائی، فریدون. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» منزل و دفتر کار شخصی آقای مهندس فریدون کسرائی: ۳۱خرداد ۱۳۹۷. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  ‫کویلن، مری کی، و دبلیو، سامر باربارا (۱۳۹۲) راهنمای تاریخ شفاهی(مترجم: رضا مهاجر). تهران: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران.
-  ‫کیانی، مصطفی (۱۳۸۹). معماری داخلی نیاز ضروری جامعه علمی و حرفه‌ای. گاهنامه جامعه مهندسان معماری داخلی ایران، ۵-۶.
-  ‫محسنی، عبدالرضا. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران»، ۲۰شهریور ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  ‫مشهدی‌زاده، عباس. «گردآوری اسناد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دانشگاه هنر، دانشکده هنرهای کاربردی: ۲۱شهریور ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر.
-  ‫معروفی، یحیی، و کیامنش، علیرضا (۱۳۸۸). تبیین عوامل مؤثر بر کیفیت آموزش دانشگاهی. نامه آموزش عالی،6(2)، 9-36.
-  مهندس، بهنام. «گردآوری شواهد شفاهی آموزش معماری داخلی در ایران.» دفتر کار آقای مهندس: ۲۳بهمن ۱۳۹۶. مرکز اسناد دانشگاه هنر
-  ‫هاشمی، سیده میترا (۱۳۹۳). مقدمه‌ای بر تاریخ شفاهی معماری ایران.تهران: روزنه.
 
-   Ritchie, D. A. (2003). Doing Oral History : A Practical Guide: A Practical Guide.Oxford University Press, USA.